Đốt sóng cao tần tuyến giáp (RFA) là phương pháp ít xâm lấn giúp điều trị nhân tuyến giáp lành tính, giảm bướu cổ, bảo tồn tuyến giáp và hồi phục nhanh.

Đốt sóng cao tần tuyến giáp là gì?

Đốt sóng cao tần tuyến giáp (Radiofrequency Ablation – RFA) là phương pháp điều trị ít xâm lấn được ứng dụng trong điều trị nhân tuyến giáp lành tính và một số trường hợp phù hợp theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa. Thay vì phẫu thuật cắt bỏ một phần hoặc toàn bộ tuyến giáp, kỹ thuật này sử dụng năng lượng sóng cao tần để tạo nhiệt, làm phá hủy mô bệnh và giúp khối nhân teo nhỏ dần theo thời gian.

Trong những năm gần đây, đốt sóng cao tần bướu cổ được nhiều người bệnh quan tâm nhờ ưu điểm ít đau, thời gian thực hiện nhanh, hồi phục sớm và đặc biệt là giúp bảo tồn phần lớn mô tuyến giáp khỏe mạnh.

Theo một nghiên cứu tại Việt Nam trên 16.784 người đi khám sức khỏe và được siêu âm tuyến giáp, có tới 48,4% phát hiện có nhân tuyến giáp; tỷ lệ này ở nữ là 55,2% và ở nam là 42,9%. Điều này cho thấy nhân tuyến giáp là tình trạng khá phổ biến trong cộng đồng, dù phần lớn là lành tính và không phải trường hợp nào cũng cần phẫu thuật.

Đốt sóng cao tần - Loại bỏ nhân bướu hiệu quả 

Một số số liệu thực tế về nhân tuyến giáp và hiệu quả RFA

Các số liệu từ nghiên cứu trong nước và quốc tế cho thấy RFA là phương pháp có hiệu quả rõ rệt trong việc làm giảm kích thước nhân tuyến giáp lành tính:

• Nghiên cứu tại Việt Nam trên 184 bệnh nhân với 251 nhân tuyến giáp lành tính ghi nhận thể tích khối nhân giảm trung bình khoảng 81% sau 12 tháng theo dõi sau RFA.
• Một nghiên cứu khác tại Việt Nam cho thấy sau 3 tháng, thể tích nhân giảm trung bình khoảng 65,5%, trong khi biến chứng nhẹ chỉ khoảng 1,6% và không ghi nhận biến chứng nặng.
• Nhiều tổng quan quốc tế cũng cho thấy sau 6–12 tháng, thể tích nhân tuyến giáp có thể giảm đáng kể, thường ở mức 70–90% tùy đặc điểm khối nhân và kỹ thuật thực hiện.
• Các hướng dẫn và đánh giá công nghệ y tế quốc tế ghi nhận RFA giúp cải thiện rõ triệu chứng chèn ép, cảm giác nuốt vướng và yếu tố thẩm mỹ ở người bệnh phù hợp.

Những con số này cho thấy RFA không chỉ là một lựa chọn điều trị hiện đại mà còn có bằng chứng thực tế về hiệu quả và độ an toàn khi được chỉ định đúng.

Đốt sóng cao tần bướu cổ hoạt động như thế nào?

Dưới hướng dẫn của siêu âm, bác sĩ đưa một kim điện cực chuyên dụng vào chính giữa khối nhân tuyến giáp. Năng lượng sóng cao tần tạo ra nhiệt tại đầu kim, làm các tế bào trong nhân tuyến giáp bị hoại tử có kiểm soát.

Sau điều trị, cơ thể sẽ dần hấp thu phần mô đã được xử lý, khiến kích thước nhân giảm theo thời gian. Tùy từng trường hợp, thể tích nhân có thể giảm rõ rệt sau 6–12 tháng, giúp cải thiện triệu chứng chèn ép và yếu tố thẩm mỹ.

Điểm nổi bật của kỹ thuật đốt nhân tuyến giáp là chỉ tác động lên phần mô bệnh, hạn chế ảnh hưởng đến nhu mô tuyến giáp lành xung quanh. Đây cũng là lý do RFA được xem là một trong những phương pháp bảo tồn tuyến giáp tốt hơn so với phẫu thuật trong nhiều trường hợp phù hợp.

Đốt sóng cao tần - an toàn, ít xâm lấn 

Những ai phù hợp với phương pháp đốt sóng cao tần tuyến giáp?

Không phải mọi trường hợp bướu cổ đều cần hoặc phù hợp với RFA. Sau khi thăm khám, siêu âm và thực hiện các xét nghiệm cần thiết, bác sĩ sẽ đánh giá để đưa ra chỉ định phù hợp.

Đốt sóng cao tần thường được cân nhắc ở các trường hợp:

• Nhân tuyến giáp lành tính đã được xác định bằng chọc hút tế bào hoặc sinh thiết theo chỉ định.
• Bướu tuyến giáp gây cảm giác nuốt vướng, nuốt nghẹn hoặc chèn ép vùng cổ.
• Khối nhân phát triển lớn làm ảnh hưởng đến thẩm mỹ.
• Người bệnh mong muốn điều trị nhưng muốn hạn chế phẫu thuật khi có chỉ định phù hợp.
• U nang tuyến giáp tái phát sau chọc hút.

Ngược lại, một số trường hợp nghi ngờ ác tính, rối loạn đông máu chưa được kiểm soát hoặc có chống chỉ định khác sẽ cần được bác sĩ đánh giá kỹ trước khi quyết định phương pháp điều trị.

Ưu điểm của đốt nhân tuyến giáp bằng sóng cao tần

So với phẫu thuật truyền thống, đốt sóng cao tần tuyến giáp mang lại nhiều lợi ích cho người bệnh:

• Ít xâm lấn: Thủ thuật được thực hiện bằng một kim điện cực rất nhỏ dưới hướng dẫn của siêu âm, không cần đường mổ lớn.
• Bảo tồn tuyến giáp: RFA chỉ điều trị phần nhân cần xử lý, giúp giữ lại phần lớn mô tuyến giáp khỏe mạnh và giảm nguy cơ ảnh hưởng đến chức năng tuyến giáp.
• Hạn chế sẹo vùng cổ: Do không phải phẫu thuật mở nên sau thủ thuật hầu như không để lại sẹo lớn, đáp ứng tốt nhu cầu thẩm mỹ, đặc biệt ở phụ nữ.
• Thời gian hồi phục nhanh: Nhiều trường hợp có thể trở về sinh hoạt nhẹ sau thời gian ngắn nếu tình trạng ổn định và tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ. Thủ thuật thường chỉ kéo dài khoảng 20–60 phút, tùy kích thước và vị trí khối nhân.
• Giảm triệu chứng chèn ép: Khi kích thước nhân tuyến giáp giảm dần, các triệu chứng như nuốt vướng, cảm giác căng tức vùng cổ hoặc mất cân đối thẩm mỹ cũng thường được cải thiện rõ rệt.

Quy trình đốt sóng cao tần tuyến giáp

Quy trình điều trị thường gồm các bước sau:

Bước 1: Thăm khám và đánh giá

Bác sĩ khai thác bệnh sử, khám lâm sàng, siêu âm tuyến giáp và chỉ định các xét nghiệm cần thiết để xác định tính chất khối nhân.

Bước 2: Chuẩn bị thủ thuật

Người bệnh được gây tê tại chỗ và theo dõi các chỉ số sinh tồn. Trong nhiều trường hợp, người bệnh vẫn tỉnh táo trong suốt quá trình thực hiện.

Bước 3: Thực hiện RFA

Dưới hướng dẫn của siêu âm, kim điện cực được đưa vào khối nhân. Bác sĩ sẽ kiểm soát vị trí và năng lượng phát ra nhằm xử lý mô bệnh một cách chính xác.

Bước 4: Theo dõi sau điều trị

Sau thủ thuật, người bệnh được theo dõi trong một khoảng thời gian trước khi ra về nếu sức khỏe ổn định. Bác sĩ sẽ hẹn tái khám để đánh giá mức độ thu nhỏ của nhân tuyến giáp, thường bằng siêu âm định kỳ sau 1 tháng, 3 tháng, 6 tháng và 12 tháng tùy từng trường hợp.

Đốt sóng cao tần - Hồi phục nhanh, không để lại sẹo 

Đốt sóng cao tần tuyến giáp có đau không?

Đây là một trong những câu hỏi được nhiều người bệnh quan tâm.

Trong quá trình thực hiện, người bệnh thường được gây tê tại chỗ nên cảm giác đau được giảm đáng kể. Một số trường hợp có thể cảm thấy hơi căng tức hoặc khó chịu nhẹ khi bác sĩ thao tác, nhưng triệu chứng này thường chỉ kéo dài trong thời gian ngắn.

Sau điều trị, vùng cổ có thể đau nhẹ hoặc sưng ít và thường cải thiện trong vài ngày theo hướng dẫn của bác sĩ. So với phẫu thuật mở, mức độ khó chịu sau RFA thường nhẹ hơn và thời gian hồi phục cũng nhanh hơn.

Đốt sóng cao tần bướu cổ có an toàn không?

Khi được chỉ định đúng và thực hiện tại cơ sở y tế có đội ngũ bác sĩ được đào tạo cùng hệ thống trang thiết bị phù hợp, RFA được đánh giá là phương pháp có tính an toàn cao.

Các nghiên cứu thực tế cho thấy biến chứng của RFA thường thấp. Ví dụ, trong một nghiên cứu tại Việt Nam, tỷ lệ biến chứng nhẹ chỉ khoảng 1,6% và không ghi nhận biến chứng nặng. Những biến chứng có thể gặp gồm đau, bầm tím, chảy máu nhẹ, khàn tiếng tạm thời hoặc tổn thương các cấu trúc lân cận, nhưng đa số đều hiếm gặp và có thể kiểm soát nếu thực hiện đúng kỹ thuật.

Tuy nhiên, giống như mọi thủ thuật y khoa khác, đốt sóng cao tần vẫn cần được chỉ định cẩn thận. Người bệnh nên được đánh giá kỹ về siêu âm, xét nghiệm và nguy cơ ác tính trước khi quyết định điều trị.

Chăm sóc sau khi đốt nhân tuyến giáp

Sau thủ thuật, người bệnh nên:

• Nghỉ ngơi theo hướng dẫn của bác sĩ.
• Giữ vùng cổ sạch sẽ và hạn chế va chạm mạnh.
• Uống thuốc đúng chỉ định.
• Tái khám đúng lịch hẹn để theo dõi kích thước nhân tuyến giáp.
• Thông báo ngay cho bác sĩ nếu xuất hiện đau tăng nhiều, khó thở, sốt hoặc các triệu chứng bất thường khác.

Việc tuân thủ hướng dẫn chăm sóc và tái khám định kỳ sẽ góp phần nâng cao hiệu quả điều trị. Trên thực tế, phần lớn người bệnh sẽ thấy khối nhân giảm dần theo thời gian chứ không nhỏ ngay lập tức sau thủ thuật, vì cơ thể cần thời gian để hấp thu mô đã được xử lý.

Câu hỏi thường gặp

Đốt sóng cao tần có thay thế hoàn toàn phẫu thuật không?

Không. RFA là phương pháp điều trị hiệu quả cho nhiều trường hợp nhân tuyến giáp lành tính hoặc các chỉ định phù hợp. Một số bệnh lý tuyến giáp vẫn cần phẫu thuật theo đánh giá của bác sĩ chuyên khoa, đặc biệt khi có nghi ngờ ác tính hoặc khối u quá phức tạp.

Sau bao lâu nhân tuyến giáp sẽ nhỏ lại?

Khối nhân thường giảm kích thước dần trong những tháng đầu sau điều trị. Nhiều nghiên cứu ghi nhận thể tích nhân có thể giảm rõ sau 3 tháng, và tiếp tục giảm mạnh hơn sau 6–12 tháng. Mức độ thu nhỏ khác nhau ở từng người và cần được theo dõi bằng siêu âm định kỳ.

Sau điều trị có cần uống thuốc suốt đời không?

Điều này phụ thuộc vào tình trạng tuyến giáp và chỉ định điều trị. Vì RFA giúp bảo tồn phần lớn mô tuyến giáp nên nhiều người bệnh vẫn duy trì được chức năng tuyến giáp bình thường. Tuy nhiên, người bệnh vẫn cần được bác sĩ theo dõi sau thủ thuật để đánh giá chức năng tuyến giáp và hiệu quả điều trị lâu dài.

BÁC SĨ CKI - NGOẠI - THẨM MỸ LÊ HỒNG THỊNH

Chi nhánh 1: Lô C39, đường số 5, KDC Long Hậu, Ấp 3, Xã Long Hậu, Huyện Cần Giuộc, Long An

Chi nhánh 2: 42 Nguyễn Huy Lượng, P. 14, Q. Bình Thạnh, Tp. Hồ Chí Minh

Hotline: 090 234 7896

Email: [email protected]

Website: doctorthinh.com